در بین دانشجویان بینالمللی تحصیل پزشکی در آلمان یکی از محبوبترین دورههاست. از آنجا که سیستم آموزشی و بهداشتی ـ پزشکی در آلمان پیشرفته است، برخی از ایرانیها ترجیح میدهند مدرک پزشکی خود را از دانشگاههای این کشور دریافت کنند. اما هزینه تحصیل در این دانشگاهها برای رشته پزشکی چقدر است؟ چقدر طول میکشد تا مدرک پزشکی خود را از دانشگاههای این کشور دریافت کنید؟ مراحل پذیرش در این رشته چگونه است؟ چه شرایط برای تحصیل پزشکی در آلمان وجود دارد؟ با ما همراه باشید تا به شما پاسخ دهیم؟
شرایط تحصیل پزشکی در آلمان
کشور آلمان شرایطی را فراهم کرده است تا دانشجویان خارجی بتوانند در بهترین دانشگاههای این کشور در رشته مورد نظر خود یعنی پزشکی تحصیل کنند. به طور کلی دو نوع دانشگاه دولتی و خصوصی در این کشور وجود دارد که رشته پزشکی را ارائه میدهند و تحصیل در هر دو دانشگاه نیز برای خارجیها مهیا شده است.
البته برای پذیرش در رشته پزشکی در دانشگاههای این کشور شرایطی وجود دارد که عبارتند از:

شرکت در آزمون دولتی پزشکی
یک دوره تحصیلی در رشته پزشکی در این کشور 6 سال و 3 ماه طول میکشد که با یک آزمون دولتی (Staatsexamen) تکمیل میشود. به عبارت دیگر تا زمانی که در این آزمون موفقیت کسب نکنید، مجوز فعالیت به عنوان پزشک به شما داده نمیشود.
تسلط روی زبان آلمانی
یکی از شرایط پذیرش و تحصیل پزشکی در دانشگاههای آلمان مسلط بودن متقاضی بر روی زبان آلمانی است. اگرچه برخی از افراد در این کشور به زبان انگلیسی صحبت میکنند، اما تعداد آنها زیاد نیست و زبان رسمی با ارتباط با بیماران «آلمانی» است. به همین دلیل باید برای قبولی در دانشگاههای آلمان به عنوان دانشجوی پزشکی، به زبان آلمانی حداقل در سطح B2 مسلط باشید.
تنها یک دانشگاه در آلمان وجود دارد که رشته پزشکی را به زبان انگلیسی تدریس میکند. دانشگاه پردیس پزشکی هامبورگ دانشگاه تارگو مورس (UMCH) همان دانشگاهی است که میتوانید دوره پزشکی را با زبان انگلیسی پشت سر بگذارید.
انتخاب دانشگاه
سومین مورد از شرایط تحصیل پزشکی در آلمان انتخاب دانشگاه مورد نظر است. به طور کلی 43 دانشگاه پزشکی در آلمان وجود دارد که بیشتر آنها دولتی هستند و از این تعداد تنها 4 دانشگاه خصوصی وجود دارد که به شکل خصوصی اداره میشوند. شما باید در یکی از این دانشگاهها برای رشته پزشکی پذیرفته شوید.
توانایی پرداخت هزینههای دانشگاه
دانشگاههای دولتی در آلمان با شهریه پایین فعالیت دارند. اما به جز دانشگاه بادن – وورتمبرگ از دانشجویان خارجی (غیر اتحادیه اروپا) در هر ترم 1500 یورو شهریه دریافت میشود. در هر صورت باید برای تحصیل این رشته، توانایی پرداخت هزینهها را نیز داشته باشید.
ارائه درخواست و مراحل پذیرش
برای طی کردن روند درخواست پذیرش در دانشگاه میتوانید از طریق Hochschulstart اقدام کنید. اگرچه این کار کمی رقابتی و پیچیده است، اما اگر شرایط کامل پذیرش در دانشگاه و پرداخت هزینهها را داشته باشید، میتوانید به عنوان دانشجوی پزشکی در دانشگاههای آلمان تحصیل کنید.
دریافت تخصص از آلمان
اگر مدرک پزشکی خود را از ایران دریافت کردهاید و قصد دارید تخصص خود را در یک رشته خاص پزشکی دریافت کنید، باید مدرک تحصیلی شما مورد پذیرش دانشگاه مورد نظر باشد و معادلسازی شود. همچنین اگر از آلمان فارغالتحصیل شده باشید، بدون طی کردن این مرحله میتوانید برای شرکت در دوره تخصصی پزشکی اقدام کنید.

تحصیل پزشکی در آلمان با بورسیه
برخی از متقاضیان ایرانی به این فکر میکنند که رشته پزشکی را در آلمان به طور رایگان تحصیل کنند. به همین دلیل به فکر دریافت بورسیه هستند. اما دریافت بورسیه برای این رشته کمی دشوار است و DAAD به عنوان یکی از شناختهشدهترین موسسات ارائه بورسیه تحصیلی در آلمان، هیچ بورسیهای برای دانشجویان خارجی در رشته پزشکی ارائه نمیدهد.
البته بنیادهای بزرگ مثل Begabtenförderungswerke معمولاً درخواستها را فقط پس از Physikum میپذیرند که یک پیش آزمون پس از ترم اول تحصیل پزشکی است و در آن دانش عمومی علمی، تشریحی، فیزیولوژیکی و روانی دانشجویان ارزیابی میشود. در صورت پذیرش میتوان در این بورسیه تحصیلی پذیرش شد و در رشته پزشکی در دانشگاههای آلمان تحصیل کرد.
اما بورسیه تحصیلی Deutschlandstipendium همچنان برای این رشته در دسترس دانشجویان خارجی است.
هزینه تحصیل پزشکی در آلمان
همانطور که اشاره کردیم تعداد زیادی از دانشگاههای آلمان که رشته پزشکی را ارائه میدهند، به صورت دولتی مدیریت میشوند. شاید فکر کنید به دلیل دولتی بودن به هیچ هزینهای برای تحصیل نیاز ندارید. در حالی که حتی برای تحصیل در دانشگاههای دولتی نیز باید شهریه پرداخت کنید.
متوسط هزینه تحصیل پزشکی در دانشگاههای دولتی آلمان 25000 یورو در سال برای دانشجویان خارجی است. میزان شهریه هر ترم تحصیل پزشکی در دانشگاههای خصوصی این کشور بین 5700 تا 15500 یورو متفاوت است.
دانشگاههای دولتی این کشور در هر ترم بین 200 تا 300 یورو کمک هزینه برای دانشجویان نیز پرداخت میکند.
در کنار شهریه، باید هزینههای زندگی در این کشور را نیز در نظر داشته باشید که به طور متوسط حدود 1000 تا 1200 یورو در ماه است. هزینههای زندگی به شهر، نوع محل اقامت و نیازها و سبک زندگی خود دانشجو بستگی دارد.
مزیتهای تحصیل رشته پزشکی در آلمان
آلمان سومین مقصد دانشجویان بینالمللی است و به دلیل کیفیت بالای آموزش و سیستم پیشرفته پزشکی و بهداشتی، برخی از متقاضیان ایرانی نیز برای تحصیل پزشکی در این کشور درخواست خود را ارائه میدهند. آلمان بیست و سومین کشور امن در دنیاست و شما میتوانید در این کشور زندگی راحتی داشته باشید.
ضمن اینکه بعد از فارغالتحصیلی نیز میتوانید با ارائه درخواست برای استخدام، ویزای کار دریافت کنید و برای همیشه در آلمان بمانید. فرصتهای شغلی فراوان، امکانات رفاهی و امکان رشد و توسعه شغلی از دیگر دلایلی است که باعث میشود بسیاری از ایرانیها آلمان را برای تحصیل در رشته پزشکی انتخاب کنند.
حتی اگر به ایران برگردید، مدرک تحصیلی شما اعتبار بالایی دارد و میتوانید با دریافت دستمزد بالاتر در بیمارستانها و یا کلینیکها استخدام شوید. اکنون آلمان یکی از کشورهای عضو اتحادیه اروپا و شینگن است که میتوانید از طریق ویزای تحصیلی این کشور به سایر کشورهای اروپایی (بدون دریافت ویزا) سفر کنید.

دریافت مدرک پزشکی Staatsexamen آلمان
مدرک پزشکی Staatsexamen برای ارزیابی میزان دانش پزشکی فارغالتحصیلان رشته پزشکی در آلمان کاربرد دارد. تحصیل و آموزش این رشته در آلمان تحت مقررات فدرال انجام میشود. پس اینکه در کدام دانشگاه آلمان تحصیل میکنید، خیلی مهم نیست و تمام ساختار دورههای تحصیلی و مراحل آموزشی در این دانشگاهها یکسان است.
همانطور که گفتیم 6 سال و 3 ماه طول میکشد تا در دانشگاه آلمان تحصیل کنید. دانشکدههای پزشکی آلمان برای تایید صلاحیت فارغالتحصیلان یک آزمون تایید صلاحیت به نام Staatsexamen دارند. شما بلافاصله بعد از فارغالتحصیل شدن از دبیرستانهای ایران میتوانید برای قبولی در رشته پزشکی در دانشگاههای آلمان درخواست خود را ارسال کنید.
اما بعد از اتمام دوره مقدماتی، باید در آزمون Studienkolleg شرکت کنید تا صلاحیت شما برای تحصیل پزشکی در آلمان توسط دولت این کشور تایید شود.
شرایط دانشگاههای پزشکی آلمان برای پذیرش دانشجوی خارجی
بیشتر دانشگاههایی که در این کشور رشته پزشکی را ارائه میدهند، دولتی هستند. بسیاری از آنها با داشتن زیرساختها و شبکههای تحقیقاتی جامع در آلمان، شرایط تحصیل بدون هزینه و رایگان را نیز فراهم میکنند. تمامی مطالعات پزشکی در دانشگاههای دولتی این کشور زیربنای برخی از مقررات دولتی است. داشتن معدل بالای دیپلم یکی از شرایط قبولی در دانشگاههای آلمان برای تحصیل پزشکی است.
در این کشور 4 دانشگاه خصوصی وجود دارد که دوره پزشکی را ارائه میدهد. برخلاف دانشگاههای دولتی آنها مشمول قوانین سراسری نیست و روند درخواست برای قبولی در این دانشگاهها کمی متفاوت است. به طوری که برای قبولی به معدل بالای دیپلم نیاز ندارید. اما در عین حال سیستم آزمایشی و بررسی مهارت و شرایط متقاضیان همچنان دقیق انجام میشود.
مراحل پذیرش پزشکی در آلمان
پزشکی از آن دست رشتههایی است که در این کشور تحت نظارت فدرال است و محدودیتهای زیادی برای تحصیل این رشته در آلمان وجود دارد. شما برای هر دانشگاهی که بخواهید درخواست خود را ارسال کنید، با شرایط و رویههای مشابهی روبرو هستید.
مراحل تحصیل پزشکی در آلمان برای دانشجویان بینالمللی عبارت است از:
مرحله اول: یادگیری زبان آلمانی
قبل از هر چیز باید برای یادگیری زبان آلمانی اقدام کنید. همه دانشگاههای این کشور بر روی مهارت زبان آلمانی حداقل در سطح B2 تاکید دارند. مطالعات پزشکی در این کشور به طور کامل به زبان آلمانی تدریس میشود. شما میتوانید سطح زبان آلمانی خود را در Studienkolleg افزایش دهید.
مرحله دوم: دریافت مدرک دیپلم
در دومین مرحله باید دوره متوسطه دوم را به پایان برسانید. داشتن مدرک دیپلم با معدل خوب یکی دیگر از شرایط پذیرش شما در دانشگاههای آلمان برای رشته پزشکی است. مدرک دیپلم شما با A-Levels آلمان معادلسازی میشود. اگر در این مرحله مدرک دیپلم رد شد، میتوانید با مراجعه به دوره 1 ساله M-course در یک Studienkolleg در این کشور آن را جبران کنید.
داشتن دانش زیستشناسی، شیمی و ریاضی و کسب نمرات خوب در این درسها برای گذراندن بخش اول پزشکی ضروری است. دانشگاهها ممکن است در مورد این سه درس، نمرات بالایی را از شما بخواهند.
مرحله سوم: توجه به معیارهای خاص دانشگاه
هر دانشگاه در آلمان ممکن است شرایط خواصی برای پذیرش دانشجویان خارجی در رشته پزشکی داشته باشد. برای همین باید وارد وب سایت دانشگاههای مورد نظر شوید و در مورد معیارها و رتبه بندی متقاضیان اطلاعات کافی را بدست آورید. برخی از این معیارها از یک دانشگاه به دانشگاه دیگر متفاوت است. برای مثال آموزش حرفهای در زمینه پزشکی، داشتن نمرات خوب در آزمونهای استعداد مطالعه پزشکی و یا سابقه فعالیتهای داوطلبانه پزشکی از جمله این موارد است. در این مورد میتوانید از مشاورههای کارشناسان هلی ویزا استفاده کنید.

مرحله چهارم: ارسال درخواست برای دانشگاه
در این مرحله باید درخواست خود را برای تحصیل در رشته پزشکی برای یکی از دانشگاههای آلمان ارسال کنید. برای این کار میتوانید درخواست خود را به طور مستقیم به دانشگاه و یا از طریق uni-assist ارسال کنید. در این مرحله روند ارسال درخواست برای پذیرش رشته پزشکی در دانشگاه با سایر رشتهها تفاوتی ندارد.
ضمن اینکه باید مدارک تحصیلی دبیرستان، ریز نمرات و مدرک دیپلم را نیز به زبان آلمانی ترجمه کنید. همچنین ارائه مدرکی که ثابت کند حداقل تا سطح B به زبان آلمان مسلط هستید، ضرورت دارد. یکی دیگر از مدارک مورد نیاز برای ارائه درخواست پذیرش رشته پزشکی در دانشگاههای آلمان، ارائه برگه تمکن مالی برای اثبات توانایی مالی جهت پرداخت شهریههای دانشگاه است.
با توجه به اینکه شهریه دانشگاههای دولتی و خصوصی با هم متفاوت است، میزان تمکن مالی شما نیز به میزان شهریه برای دوره تحصیلی بستگی دارد.
اگر معدل دبیرستان شما بالا باشد، شانس زیادی برای قبولی در این رشته را دارید. بعد از ارزیابی مدارک در صورتی که پذیرفته شوید، برگه قبولی در دانشگاه به شما داده میشود.
مرحله پنجم: دریافت ویزای تحصیلی آلمان
بعد از قبولی در دانشگاه آلمانی برای تحصیل رشته پزشکی باید برای دریافت ویزای تحصیلی اقدام کنید. در این صورت باید به سفارت یا کنسولگری آلمان در تهران مراجعه کرده و درخواست دریافت ویزا را ارائه دهید. مدارکی که برای ویزای تحصیلی نیاز دارید عبارتند از:
- تکمیل و امضا فرم درخواست ویزای تحصیلی
- ارائه برگه تمکن مالی
- – 3 عدد عکس 4*6 مورد تایید سفارت آلمان
- نداشتن سوءسابقه کیفری
- دریافت بیمه سلامت
- ارائه مدارک هویتی ترجمه شده
- داشتن پاسپورت با حداقل 6 ماه اعتبار
آیا تحصیل پزشکی در آلمان سخت است؟
اگر قرار باشد به این سوال صادقانه جواب دهیم باید بگوییم بله. تحصیل پزشکی در این کشور به تلاش زیادی نیاز دارد و باید مجموعهای مهارتها برای درک علوم طبیعی، تعامل با بیماران، انعطافپذیری در ساعات کار، توانایی مقابله با استرس و اشتیاق به شغل را داشته باشید.
زمانی که وارد دانشگاه میشوید، ممکن است در ابتدا بگویید ارتباط با سایر دانشجویان چقدر دشوار است، اما به مرور زمان همه چیز برایتان رو به روال پیش میرود. برنامه مطالعاتی پزشکی در آلمان دارای ساختار منظم است که به دانشجویان خارجی اجازه میدهد در طول تحصیل خود مهارتهایشان را تقویت کنند.
اگر بعد از فارغالتحصیلی از رشته پزشکی عمومی بخواهید در یک تخصص ادامه تحصیل دهید، باید در آزمون دولتی به نام Facharztausbildung شرکت کنید. این آزمون به شما اجازه میدهد به عنوان یک پزشک متخصص در زمینه خاص وارد دانشگاه شوید.

در آخر
تحصیل پزشکی در آلمان برای کسانی که نمرات بالایی در درس شیمی، زیستشناسی و ریاضی در دوران دبیرستان دارند، کار دشواری نیست. از سوی دیگر اگر همزمان با دریافت دیپلم برای گرفتن مدرک زبان آلمانی حداقل تا سطح B2 نیز تلاش کنید، میتوان امیدوار بود که در یکی از دانشگاههای آلمان برای تحصیل در این رشته پذیرفته شوید. آخرین توصیه ما اینست که قبل از تصمیم برای مهاجرت تحصیلی به این کشور حتما با کارشناسان هلی ویزا تماس بگیرید. امیدواریم آنچه در این مطلب گفته شد برایتان مفید بوده باشد.
سوالات متداول
متوسط هزینه تحصیل پزشکی در دانشگاههای دولتی آلمان 25000 یورو در سال برای دانشجویان خارجی است. شهریه تحصیل در دانشگاههای خصوصی نیز بین 5700 تا 15500 یورو برای هر ترم تحصیلی است.
سطح زبان آلمانی شما باید حداقل B2 باشد و برای دانش پزشکی نیز باید مدرک معادل سطح C1 داشته باشید.
به حداقل 6 سال و 3 ماه برای تحصیل این رشته نیاز دارید.